Tuesday 19 September 2017
 
 
ΚΙΟΝΟΣΤΟΙΧΙΕΣ
 

Ο ναός χωρίζεται σε πέντε κλίτη* από τέσσερεις κιονοστοιχίες. Το κεντρικό κλίτος είναι το μεγαλύτερο από τα άλλα τέσσερα - δύο βόρεια και δύο νότια - ενώ οι κεντρικές κιονοστοιχίες είναι παράλληλες και αποτελούνται από μαρμάρινους κίονες** και πεσσούς***. Τα κιονόκρανα, τα οποία υπάρχουν σε δεκαπέντε, περίπου, παραλλαγές σ' όλο το ναό, είναι τα περισσότερα "θεοδοσιανά", κορινθιακά. Είναι διακοσμημένα με ανεμιζόμενα φύλλα ακάνθης και με κεφαλές κριών και μας διασώζουν μια χριστιανική τέχνη απαράμιλλης ποιοτικής αξίας και αισθητικής. Ανήκουν είτε σε παλαιότερα κτίσματα είτε στη Βασιλική του 5ου αιώνα. Τα νεότερα κιονόκρανα που χρησιμοποιήθηκαν τελευταία, διακρίνονται από το λευκότερο μάρμαρο και το μεγαλύτερο μέγεθος.

 
 
ΕΓΚΑΡΣΙΟ ΚΛΙΤΟΣ
 

Είναι το κλίτος που βρίσκεται στο ανατολικό άκρο του ναού, κάθετα στα άλλα πέντε, στο ύψος του Ιερού Βήματος, και εξυπηρετεί λειτουργικούς σκοπούς. Το μεσαίο από τα τρία μέρη του κλίτους είναι το Ιερό Βήμα. Το χαρακτηριστικό των κιόνων εδώ είναι ότι το υλικό κατασκευής τους είναι αιγυπτιακός προφυρίτης, προκονησιακό μάρμαρο και θεσσαλικός ή ατράκιος λίθος.

 
 
Ο ΤΑΦΟΣ ΤΟΥ ΛΟΥΚΑ ΣΠΑΝΔΟΥΝΗ
 

Πάνω ακριβώς από τη λάρνακα με τα λείψανα του Αγίου Γρηγορίου, στον τοίχο, είναι ο τάφος του πλούσιου προύχοντα της Θεσσαλονίκης Λουκά Σπανδούνη, ο οποίος από τότε που κυριεύτηκε η πόλη από τους Τούρκους, πλήρωνε βαρύτατο φόρο στους κατακτητές, ώστε να παραμένει ο Ναός στη διάθεση των ευσεβών Θεσσαλονικέων. Τάφηκε μέσα στο ναό το 1481. Είναι σκαλισμένος στην Ιταλία και απηχεί την τέχνη της Αναγεννήσεως. Στο κάτω μέρος υπάρχει δίστηλη επιγραφή που συνιστά εγκώμιο στον Θεσσαλονικέα πρόκριτο.